Uykuya dalmakta zorlandığınız bir dönemde melatonin almaya başlamış, belki de onu her akşam yatmadan önce alır hâle gelmiş olabilirsiniz. Melatonin, vücudumuzun akşam karanlığında salgılamaya başladığı ve uyku düzenimizin ayarlanmasında rol oynayan bir hormon olduğu için tablet hâlinde alındığında da zararsız görünür. Ne var ki her akşam alınan bir tabletin uzun vadede bir bedeli olup olmadığını merak etmekte, sağlıklı biri olsanız bile, kuşkusuz haklısınız.
Melatoninin yan etkileri nelerdir?
Ruhsatlı her ilacın, yan etkilerini ve kullanım uyarılarını sıralayan resmî bir ürün bilgisi belgesi vardır ve Türkiye'de bu belgeye Kısa Ürün Bilgisi (KÜB) denir. Birleşik Krallık'ta ruhsatlı bir melatonin tabletinin ürün bilgisine göre melatoninin yaygın yan etkileri baş ağrısı ve uyku hâlidir. Baş dönmesi, bulantı, huzursuzluk, kaşıntı, karın ağrısı, ağız kuruluğu, tansiyon yükselmesi ve kilo artışı aynı belgede yaygın olmayan etkiler arasında sayılır, beyaz kan hücrelerinin ya da kan pulcuklarının azalması (lökopeni, trombositopeni) ve bayılma ise seyrek olarak bildirilmiştir.
Uyku hâlinin yaygın yan etkiler arasında yer alması, bilhassa araç kullananların göz önünde bulundurması gereken bir husustur. Nitekim Birleşik Krallık'taki melatonin tabletinin ürün bilgisi, melatoninin verdiği uyku hâli birkaç saat sürebildiği için araç ya da makine kullanmadan önce melatonin alınmasını önermez. Türkiye'deki ruhsatlı melatonin ürünlerinin KÜB'lerinde yer alan metinler farklı olabileceğinden, kullandığınız ürünün yan etkilerini eczacınızla birlikte gözden geçirebilirsiniz.
Yan etkilerin araştırmalarda ne sıklıkla görüldüğüne gelince, 2019'da yayımlanan bir sistematik derleme bu soruya geniş bir açıdan bakar. Sistematik derleme, belirli bir konudaki çalışmaların önceden belirlenmiş bir yöntemle taranıp bir araya getirildiği incelemelere verilen addır. Melatonin güvenliğine ilişkin bu derlemenin yazarları, insanlarda ağızdan alınan melatonini bir karşılaştırma grubuyla kıyaslayan 50 kontrollü çalışmayı ele almıştır. Çalışmaların 26'sında advers olay adı verilen, kullanım sırasında ortaya çıkan istenmeyen durumlar bakımından istatistiksel olarak anlamlı bir bulguya rastlanmamış, 24'ünde ise en az bir anlamlı advers olay bildirilmiştir.
Melatonin güvenliğine ilişkin sistematik derlemede bildirilen advers olaylar genellikle hafif ve kısa süreli olmuş, kolayca giderilebilmiştir. En sık bildirilen olaylar yorgunlukla, ruh hâliyle ya da tepki hızı, dikkat ve düşünme gibi psikomotor ve bilişsel becerilerle ilgili olmuştur. Birkaç çalışmada kan şekeri ve üreme sistemine ilişkin ölçümlerle, tansiyon ve kalp hızıyla ilgili olaylar da bildirilmiştir ve derlemenin yazarları bu olayların doza, melatoninin alındığı saate ve tansiyon ilaçlarıyla olası etkileşimlere bağlı olabileceğini belirtir.
Melatonini kimler kullanmamalı?
Melatoninin kimler için uygun olmayabileceği de Birleşik Krallık'taki melatonin tabletinin ürün bilgisinde ayrıntılı olarak yer alır. Bu ürün bilgisi, melatoninden uzak durulması ya da melatoninin dikkatle kullanılması gereken durumları aşağıdaki tabloda gördüğünüz biçimde sıralar.
| Durum | Ürün bilgisindeki uyarı |
|---|---|
| Bir antidepresan olan fluvoksamini kullananlar | Birlikte kullanımdan kaçınılmalıdır. |
| Kan sulandırıcı varfarini kullananlar | Melatonin, varfarinin kanı sulandırma etkisini değiştirebilir. |
| Sakinleştirici ya da uyku ilacı (benzodiazepin ve benzeri) kullananlar | Melatonin bu ilaçların yatıştırıcı etkisini artırabilir. |
| Nöbet geçirenler (epilepsi) | Melatonin nöbet sıklığını artırabilir. |
| Bağışıklık sisteminin vücudun kendi dokularına yöneldiği otoimmün hastalıkları olanlar | Kullanılması önerilmez. |
| Ciddi böbrek yetmezliği ya da orta ve ağır karaciğer yetmezliği olanlar | Kullanılması önerilmez. |
| Diyabetliler ve kan şekeri düzenlemesi bozulmuş olanlar (glukoz intoleransı) | Melatoninin yemeklere göre ne zaman alınacağı önem taşır, bu yüzden zamanlamanın hekimle birlikte belirlenmesi gerekir. |
| Çocuklar ve ergenler | Kullanılması önerilmez. |
| Gebeler ve emzirenler | Gebelikte önerilmez, emzirme döneminde kullanılmamalıdır. |
Tablodaki uyarılar Birleşik Krallık'taki bir ürüne ait olduğu ve Türkiye'deki ruhsatlı ürünlerin metinleri farklı olabileceği için, kullandığınız ürünün KÜB'üne ve kullanma talimatına bakmanız ya da eczacınıza danışmanız yerinde olur. Kan sulandırıcı, antidepresan ya da nöbet ilacı kullanıyorsanız melatonine başlamadan önce mutlaka hekiminizle istişare edin. İlacınızı bırakma ya da değiştirme kararını da hekiminizle birlikte vermeniz en güvenli yoldur.
Melatonin her gün içilir mi?
Melatonini her gün almayı düşünüyorsanız, hekimlere uykusuzluğun tanı ve tedavisinde yol gösteren Avrupa Uykusuzluk Kılavuzu'nun bu konuda bir süre sınırı koyduğunu göz önünde bulundurmanız gerekir. Avrupa Uykusuzluk Kılavuzu, etken maddesini saatler içinde yavaş yavaş bırakan uzun salımlı melatonini 55 yaş ve üzerindeki kişilerde en çok 3 ay kullanılabilecek bir seçenek olarak sayar. Etken maddesini hızla bırakan hızlı salımlı melatonini ise uykusuzluk tedavisinde önermez.
Her gün ve uzun süre melatonin kullanmanın kalp sağlığıyla ilişkisi de son dönemde tartışılan bir konudur ve bu tartışma kalp yetmezliği üzerinde yoğunlaşır. Kardiyoloji alanında yayın yapan Open Heart dergisinde 2026'da yayımlanan bir makale, Amerikan Kalp Derneği'nin 2025'teki bilimsel kongresinde sunulan ve hastaların elektronik sağlık kayıtlarını inceleyen büyük bir çalışmayı aktarır. Bu elektronik sağlık kaydı çalışmasında, uykusuzluğu olan yetişkinlerde uzun süreli melatonin kullanımıyla ilişkili bir kalp yetmezliği güvenlik sinyali, yani yakından incelenmesi gereken olası bir risk işareti bildirilmiştir.
Open Heart dergisindeki makalenin yazarları ayrıca, ABD'de ülke nüfusunu temsil edecek biçimde seçilen yetişkinlerin sağlık ve beslenme durumunu düzenli aralıklarla inceleyen Ulusal Sağlık ve Beslenme Araştırması'nın (NHANES) 1999–2018 verilerini analiz etmiştir. NHANES verileriyle yapılan bu analizde, melatonin kullananların kullanmayanlardan başta uyku sorunları ve depresyon olmak üzere belirgin biçimde ayrıldığı görülmüştür. Aynı analizde yakın dönemde melatonin kullanmış olmak, kalp-damar hastalığı ya da kalp yetmezliğiyle istatistiksel olarak anlamlı biçimde ilişkili bulunmamıştır.
Melatonini her gün kullanıyor ya da kullanmayı düşünüyorsanız, neden kullandığınızı ve ne kadar süre kullanacağınızı hekiminizle istişare etmenizi öneririz. Uykusuzluğun kendisinin de tedavi edilebildiğini hatırlatmak isteriz. Uykusuzluğun ilaçsız tedavisini ve kanıta dayalı adımlarını Uykusuzluk nasıl geçer yazımızda ayrıntılı olarak anlattık.
Takviye olarak alınan melatoninin içeriği güvenilir mi?
Takviye olarak satılan melatonin ürünlerinde, etikette yazan melatonin miktarı ile ürünün içindeki gerçek miktar her zaman örtüşmeyebilir. Nitekim Kanada'nın Ontario eyaletindeki Guelph kentinde bulunan Guelph Üniversitesi'nden araştırmacılar piyasada satılan 31 melatonin takviyesini analiz etmiş ve ürünlerdeki melatonin miktarının etiket değerinin %83 altından %478 üstüne kadar değiştiğini görmüştür. Aynı ürünün farklı üretim partileri arasındaki fark da %465'e ulaşmıştır. Sekiz üründe ise vücutta sinir hücreleri arasında haberci olarak görev yapan serotonin de bulunmuştur.
Türkiye'de ise ilaçları ruhsatlandıran Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu'nun (TİTCK) yazısına göre melatonin içeren ürünler ilaç kapsamında değerlendirilir ve melatonin içeren takviyelerin satışı 9 Haziran 2025'ten itibaren yapılmamalıdır. Evinizde bu tarihten önce alınmış bir melatonin takviyesi duruyorsa içeriğinin etiketle uyuştuğundan emin olamayabilirsiniz, bu yüzden kullanmadan önce eczacınıza sormanızı tavsiye ederiz. Melatoninin Türkiye'de ilaç statüsüne geçiş sürecini Melatonin neden yasaklandı yazımızda anlattık. Melatonin içerebilen uyku jelibonları hakkında merak ettiklerinizi ise Uyku jelibonu nedir, zararlı mı yazımızda bulabilirsiniz.
Ne zaman doktora başvurmalı?
Melatonin kullanırken gün boyu süren bir uyku hâli, baş dönmesi, ruh hâlinizde bir değişiklik ya da nöbet fark ederseniz bunu hekiminizle paylaşın. Gebelik planlıyorsanız ya da fluvoksamin, varfarin, sakinleştirici veya uyku ilacı gibi melatoninle etkileşebilen ilaçlardan birini kullanıyorsanız, melatonine başlamadan önce de hekiminize danışmanız yerinde olur. Melatonin aldıktan sonra dilinizde, dudaklarınızda ya da yüzünüzde şişme ve nefes darlığı gibi ani bir alerji belirtisi fark ederseniz lütfen hiç beklemeden 112'yi arayın.
Uykunuz için hangi hekime başvuracağınızı Uykusuzluk için hangi doktora gidilir yazımızda anlattık.
İlgili yazılar ve araçlar
- Melatonin ne işe yarar? Zamanlama sinyali olarak melatonin ve doğal yollar
- Melatonin nasıl kullanılır, ne zaman içilir? Magnezyumla karşılaştırma
- Melatonin neden yasaklandı? Türkiye'de ilaç statüsüne geçişin hikâyesi
- Uykusuzluk nasıl geçer? İlaçsız tedavi (BDT-İ) ve kanıta dayalı adımlar
- Uykunuzun alışkanlıklarınızla nasıl bir arada durduğunu görmek isterseniz yaklaşık 6 dakikanızı ayırarak Yaşam Skorumuzla beslenme, hareket, uyku, stres, sosyal bağ ve vücut kompozisyonu alanlarında kendinizi değerlendirebilirsiniz.
Kaynaklar
- Foley HM, Steel AE. Adverse events associated with oral administration of melatonin: A critical systematic review of clinical evidence. Complement Ther Med. 2019, 42:65-81. doi:10.1016/j.ctim.2018.11.003 · PubMed
- Riemann D, Espie CA, Altena E, et al. The European Insomnia Guideline: An update on the diagnosis and treatment of insomnia 2023. J Sleep Res. 2023, 32(6):e14035. doi:10.1111/jsr.14035 · PubMed
- Khan B, Lima BB. Melatonin and cardiovascular risk: an NHANES reality check after recent heart failure concerns. Open Heart. 2026, 13(1). doi:10.1136/openhrt-2026-004108 · PubMed
- Erland LAE, Saxena PK. Melatonin Natural Health Products and Supplements: Presence of Serotonin and Significant Variability of Melatonin Content. J Clin Sleep Med. 2017, 13(2):275-281. doi:10.5664/jcsm.6462 · PubMed
- T.C. Sağlık Bakanlığı, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (TİTCK). Melatonin İçeren Takviye Edici Gıdaların Satışının Yapılmaması Hakkında. 2 Eylül 2025 tarihli yazı, Antalya Eczacı Odası duyurusu. Duyuru metni. Erişim tarihi: 9 Kasım 2026.
- Electronic Medicines Compendium (emc), Birleşik Krallık. Melatonin 3 mg film-coated tablets, Summary of Product Characteristics. Metin revizyonu: 05/03/2025. Ürün bilgisi. Erişim tarihi: 9 Kasım 2026.



